Warszawa (7 kwietnia 2020 r.) – Firma doradcza Cresa przygotowała raport „Retail Occupier Economics 2019”. Jest to kompendium wiedzy na temat ostatnich lat rynku handlowego w Polsce. Najemcy i inni gracze branżowi mogą w nim znaleźć informacje na temat zasobów nowoczesnej powierzchni handlowej w Polsce, nasycenia i potencjału handlowego największych aglomeracji, a także dane dotyczące planowanej podaży, liczby nowych marek oraz listę obiektów i rozbudów ukończonych w ubiegłym roku.
– Raport jest naszą cykliczną publikacją. Z perspektywy aktualnej sytuacji ubiegły rok był stabilnym okresem dla rynku handlowego i – mimo zakazu handlu w niedziele – odnotował dobre wyniki. Znalezienie obecnie rozwiązania zabezpieczającego interesy najemców i wynajmujących, przywrócenie płynności finansowej, zachowanie miejsc pracy oraz większe wsparcie ze strony ustawodawcy będą kluczowymi kwestiami w najbliższych dniach i tygodniach. Coraz częściej podnoszonym tematem przez branżę jest także umożliwienie czasowego przywrócenia handlowych niedziel, aby złagodzić skutki obecnego kryzysu – mówi Szymon Łukasik, Dyrektor działu reprezentacji najemców handlowych w firmie Cresa Polska.
– Plany najemców i deweloperów z pewnością zostaną zweryfikowane z powodu wyhamowania gospodarczego spowodowanego epidemią COVID-19. Spowolni się proces dostarczania nowej powierzchni na rynek oraz jej komercjalizacji. Z pewnością wzrośnie wartość rynku e-commerce. Jednak wszyscy gracze rynku handlowego będą chcieli szybko, oczywiście w miarę możliwości, powrócić na tory normalnego funkcjonowania i stabilnego rozwoju – mówi Magdalena Sadal, Dyrektor działu badań rynkowych i doradztwa branży handlowej w firmie Cresa Polska, autorka raportu.
W 2019 roku przybyło w Polsce 28 nowych obiektów handlowych o łącznej powierzchni 406 tys. mkw. GLA. Tym samym łączne zasoby nowoczesnej powierzchni handlowej przekroczyły 15 mln mkw. GLA. Największym obiektem handlowym otwartym w 2019 roku była Galeria Młociny (76 tys. mkw. GLA), a największą rozbudową było powiększenie Morskiego Parku Handlowego o 16,5 tys. mkw. (do 58 tys. mkw. GLA) i powiększenie Centrum Janki o 11,9 tys. mkw. GLA (do 94 tys. mkw. GLA).
– W każdej kategorii przybyło nowej powierzchni handlowej – dzięki otwarciu nowych galerii, parków i centrów wyprzedażowych oraz rozbudowaniu istniejących obiektów. Warto zauważyć, że niemal jedną trzecią ubiegłorocznej podaży stanowiła powierzchnia nowo otwartych hipermarketów budowlanych i meblowych – mówi Magdalena Sadal.
Dzięki temu poziom nasycenia powierzchnią handlową w Polsce wzrósł o 11 mkw. w ostatnim roku i na koniec 2019 r. wynosił 397 mkw. na 1 000 mieszkańców. Nasycenie powierzchnią tylko centrów handlowych wynosiło 283 mkw. na 1 000 mieszkańców (przyrost wskaźnika o 3 mkw.). Wśród największych aglomeracji Warszawa, Szczecin i Kraków cechuje wciąż wysoki potencjał handlowy.
Dynamiczny przyrost powierzchni handlowej notują miasta liczące 50-100 tys. mieszkańców oraz ośrodki poniżej 50 tys. mieszkańców. W ciągu dwóch dekad udział tych rynków w całkowitych zasobach wzrósł ponad czterokrotnie, do 19,0% w 2019 roku, w 2020 roku ma przekroczyć 20%.
– Mimo największej dynamiki przyrostu powierzchni handlowej miasta poniżej 100 tys. mieszkańców dalej notują zdecydowanie niższe wskaźniki nasycenia. W najbliższych dwóch latach ok. 33% planowanej podaży przypadnie na miasta poniżej 50 tys. mieszkańców. Plany te mogą zostać zweryfikowane lub opóźnione w związku z obecną sytuacją spowodowaną wyhamowaniem gospodarczym – komentuje Magdalena Sadal.
Popyt na powierzchnię handlową utrzymał się na stabilnym poziomie. W 2019 roku odnotowano 31 nowych marek i konceptów handlowo-usługowych. W sumie w ostatnich 5 latach do Polski weszło niemal 150 nowych marek, podczas gdy wycofało się 29. Świadczy to o atrakcyjności polskiego rynku handlowego, który wciąż charakteryzuje się dużym potencjałem, zwłaszcza w branży modowej.
– W 2019 roku umocnił się trend polaryzacji na rynku najmu w centrach handlowych. Najlepsze obiekty utrzymały swoje pozycje, podczas gdy słabsze obiekty były zmuszone do większej elastyczności, zwłaszcza w kwestiach strategii najmu i oferowanych stawek. Warszawski rynek handlowy coraz bardziej dystansuje pozostałe rynki największych aglomeracji pod względem stawek czynszów prime. Stawki są stabilne, ale różnica powiększa się. Jeszcze w latach 2011-2012 stawki warszawskie były dwukrotnie wyższe niż w pozostałych aglomeracjach. Natomiast w ostatnich trzech latach różnica ta powiększyła się do niemal trzykrotności – mówi Szymon Łukasik.
Średni wskaźnik poziomu pustostanów był stabilny, na koniec 2019 r. wynosił 3,9% (PRRF, badanie centrów handlowych w 18 największych miastach, które stanowią 60% rynku powierzchni handlowej w Polsce). Wzrost wolnej powierzchni w centrach handlowych o 0,3 punktu procentowego w drugiej połowie 2019 roku spowodowany był głównie zmniejszaniem powierzchni hipermarketów Tesco oraz zamknięciem hipermarketu tej sieci w centrum handlowym Europa Centralna. Wpływ na poziom pustostanów miało także wyjście Leroy Merlin z Bonarka City Center w Krakowie oraz utrzymujący się wakat po sklepie Praktiker w Częstochowie.
